Beschermd of niet

Beschermen: waarom en hoe?

Sinds de staatshervorming van 1988 wordt in Vlaanderen een opdeling gemaakt tussen 'onroerend' en 'roerend' cultureel erfgoed, met elk een eigen minister en eigen diensten. Het onroerend erfgoed omvat alles wat te maken heeft met archeologie, monumenten en landschappen, het varend erfgoed en de heraldiek. De minister van het beleidsdomein ruimtelijke ordening, woonbeleid en onroerend erfgoed is in deze materie bevoegd. Het roerend erfgoed (musea, beeldende kunsten, erfgoedcellen, archieven...) valt onder de bevoegdheid van de minister van cultuur. Hier werd ook het immateriële erfgoed (verhalen, volkscultuur, tradities, gebruiken…) aan toegevoegd. De Provincie Oost-Vlaanderen maakt deze scheiding niet en behandelt het culturele erfgoed vanuit een integrale visie.

De Vlaamse overheid kan beslissen om waardevol onroerend erfgoed voor het nageslacht te bewaren door het te beschermen. Het is daarbij niet de bedoeling een bestaande toestand te bevriezen maar wel om het erfgoed alle kansen te geven om verder te evolueren, zonder daarbij aan waarde in te boeten.

Alle informatie over de te volgen procedure en de rechtsgevolgen zijn te vinden op de website van de bevoegde administratie Agentschap R-O Vlaanderen, Onroerend Erfgoed (zie link hieronder). Bij deze instantie, maar ook bij uw gemeente of de provincie kunt u terecht om te weten of een bepaald gebouw al dan niet wettelijk beschermd is.

Beschermd, wat dan?

Eens officieel beschermd heeft de eigenaar of vruchtgebruiker de plicht zijn beschermde eigendom in goede staat te houden en het niet te ontsieren, te beschadigen of te vernielen.
Ingrepen aan beschermd onroerend erfgoed moeten afgewogen worden ten opzichte van de waarde(n) waarvoor het goed beschermd werd. De meeste ingrepen zijn reeds vergunningsplichtig in het kader van de wetgeving rond de ruimtelijke ordening. Deze instanties, de gemeente of de diensten ruimtelijke ordening moeten dan het advies inwinnen van de cel Onroerend Erfgoed. Dit advies is bindend voor zover het negatief is of voorwaarden oplegt.
Indien de geplande werken of handelingen niet vergunningsplichtig zijn, volstaat een machtiging van de Cel Onroerend Erfgoed (voor contactgegevens zie hieronder).
De overheid voorziet in fiscale stimuli om de eigenaars te helpen hun beschermd monument, landschap, stads- of dorpsgezicht in stand te houden, te herstellen of duurzaam te ontwikkelen.

Welke rol speelt de Provincie?

Binnen de regelgeving van de Vlaamse overheid kregen de provinciebesturen een beperkte rol toegewezen. De deputatie brengt een advies uit over alle beschermingsvoorstellen binnen de provincie en houdt een register bij van alle beschermingen op haar grondgebied. Tot en met 2005 kwamen deze beschermingen in tekst en beeld aan bod in de jaarverslagen van de dienst Monumentenzorg en Cultuurpatrimonium. Nieuwe beschermingen zijn voortaan te raadplegen op deze website (zie link hieronder).

Contact

dienst Erfgoed
PAC Het Zuid
Woodrow Wilsonplein 2
9000 Gent
09 267 72 25
erfgoed@oost-vlaanderen.be